Spoorzoekers

De Denker

Basispatronen

Oertrauma en vroeg-aangeleerde copingstrategie

Denkers voelden zich vroeger niet veilig in het gezin en voelden zich overweldigd. Daarom trokken ze zich terug in hun eigen ruimte, zowel letterlijk als figuurlijk:”Ik ben er niet”. Hun aandacht verschoven ze vervolgens naar iets “objectiefs”, los van emotie: “Ik voel niets”. Het zijn rustige, teruggetrokken kinderen, die geen aandacht eisen. Vaak zijn ze voorlijk op een bepaald gebied (meestal iets mentaals, of een instrument), maar worden ze achterlijk op een ander gebied (sociale interactie). Vaak zijn ze bangelijk aangelegd. Ze verwachten ook niets van anderen, behalve met rust gelaten te worden. Deze kinderen zijn blijven steken in de separatiefase (periode van twee tot drieëneenhalf jaar).

Karakteristiek gedrag op volwassen leeftijd

De Denker is betrouwbaar, rustgevend, bedachtzaam, standvastig en studieus. Geheimen zijn veilig bij hem. Hij waardeert eenvoud. Blijft kalm in crisissituaties. Is vaak een goede onderhandelaar, met name wanneer hij voorbereidingstijd heeft gekregen. Goed strateeg. Hij onderzoekt en analyseert voordat hij handelt. Denken en observeren zijn voor hem interessanter dan uitvoeren en participeren. Hij maakt contact via ideeën en gemeen-schappelijke belangstelling, niet zozeer via emoties of via “small talk”. De Denker kan introvert zijn (een solist) maar ook extravert (teamplayer). De eerste werkt het liefst alleen, de tweede werkt graag samen. Hij houdt niet van snelle veranderingen, strategie moet gevolgd worden totdat er voldoende bewijs is dat het anders moet. De Denker houdt van afstand houden, fysiek en emotioneel. Is soms bot vanuit zijn snelle begrip en zijn irritatie dat anderen niet zo snel zijn. Steekt energie in interessante projecten en houdt zich terug bij opgelegde projecten, kan dit zelfs weigeren. Vermijdt echter confrontatie. Is zeer gesteld op vrijheid.

Aandacht

Waarnemen en denken, reduceren van gevoelens, op afstand houden van mensen die inbreuk dreigen te plegen

Basismotivatie

Bescherming tegen inbreuk van anderen en voor het gevoel tekort te schieten door privacy, zelfvoorziening, minimaliseren van eigen behoeften en het scheiden van levensdomeinen

Waarnemingsbril

Mogelijke inbreuken op eigen terrein en vermoedelijke verwachtingen van anderen, door denken probeert hij alles te controleren

Emotionele programma

Overgevoeligheid voor grensoverschrijding door anderen, en ook voor emotioneel appél

Basisaanname

De wereld vraagt te veel en dat zal me uitputten, dus moet ik me inhouden

Basisangst

Dat mijn energie opraakt

Overlevingsstrategie

Afstand houden, waarnemen in plats van participeren, gevoelens minimaliseren, zelfvoorzienend zijn en niemand nodig hebben, levensgebieden gescheiden houden

Paradox

Terugtrekken nodigt uit tot invasie

Verleiding

Kennis is macht

Vermijding

Afhankelijkheid van anderen

Ideaal zelfbeeld

Ik ben een goede waarnemer, ik ben wijs, ik zoek en heb veel relevante kennis

Drijvende emotionele energie

Bij zich houden van vitale energie, tijd en kennis

Mentale preoccupatie

Zelfvoorzienend zijn, niemand nodig hebben, niet lastig gevallen worden over gevoelens

Defensiemechanisme

Isolatie

De Thrillseeker

Basispatronen

Oertrauma

Het kind heeft hier al snel het gevoel niet verbonden te zijn met de koesterende figuur in het gezin, meestal de moeder. Door deze vroege afscheiding van de moederlijke koestering worden deze kinderen diep gefrustreerd. Bijna of ze te vroeg van de borst zijn gehaald. Daarom besluiten deze kinderen zichzelf maar te koesteren. “Ik zal wel voor mezelf zorgen”. Kiezen sterk in de separatiefase voor “overgangs-objecten”: speelgoed, kameraadjes, allerlei afleidingen. Dat patroon zetten ze voort als ze volwassen worden. Om niet bij de frustratie te komen stouwen ze hun hoofd vol met afleidingen.

Karakteristiek gedrag op volwassen leeftijd

Heeft verbeeldingskracht en een (zeer) positieve instelling. Opgewekt, charmant, enthousiasmerend, overtuigend, avontuurlijk, zelfverzekerd, goed in netwerken. Richt zich op positieve toekomstverwachtingen. Kiezen is echter beperken, dus dat doet hij liever niet. Liever tien vogels in de lucht dan één in de hand. Spelen met gedachten is leuk, uitvoeren niet. Kan geen hoofd- en bijzaken onderscheiden, neigt naar overvolle agenda’s en het achterlaten van wrakken. Houd niet van lange termijn en kan daarbij ook commitmentproblemen hebben. Kent geen autoriteitsverschil. Pijnlijke voorvallen worden ontkend. Vermijdingsgedrag en slappe excusesgedrag. Kan niet tegen kritiek. Maakt alles wat lelijk is tot iets moois, tegen beter weten in. Wil directe bevrediging van lusten.

Aandacht

Zo veel mogelijke opties en kansen, verbeelding van positieve toekomstmogelijkheden en opwindende actie

Basismotivatie

Angst en pijn vermijden door het verbeelden van aangename toekomstmogelijkheden en het opzoeken van interessante bezigheden

Waarnemingsbril

De wereld is vol feestelijke, positieve en optimistische mogelijkheden

Emotionele programma

Overgevoeligheid voor beperkingen en belemmeringen

Basisaanname

De wereld veroorzaakt beperkingen en pijn voor mensen

Basisangst

Pijn lijden

Overlevingsstrategie

De verbeelding van positieve mogelijkheden om de pijn niet te hoeven voelen

Paradox

Alleen de positieve kant toelaten is in zich een beperking en dat geeft toch pijn

Verleiding

Gelukkig moeten zijn, ook idealisme

Vermijding

Psychische en fysieke pijn en onaangename situaties

Ideaal zelfbeeld

Ik ben toegewijd, ga er helemaal voor, ben leuk, zie positieve kanten

Drijvende emotionele energie

Onmatigheid

Mentale preoccupatie

Plannen maken

Defensiemechanisme

Rationalisatie om de echte beweegreden te vermijden

De Non-conformist

Basispatronen

Oertrauma

Deze kinderen menen anders te zijn dan hun ouders. Zijn ze ook niet per ongeluk verwisselt in het ziekenhuis? Ze vinden dat ze niet werden “gezien” door hun ouders. Voelden zich niet verbonden met hun ouders en kregen geen feedback, werden niet gespiegeld of herkend in hun talenten en gedrag. Daardoor denken ze dat er iets fundamenteels schort aan henzelf. Ze beginnen daarom met een levenslange zoektocht om dat ontbrekende te vinden. Zoeken naar mensen die hun spiegeling lijken te beloven. Is op diep niveau nog steeds op zoek naar de waardering van de moeder en de vader die hij niet kreeg. Twijfelt aan zijn identiteit. Speelt soms “verstoppertje” om te kijken of hij “gemist” wordt. Wil mysterieus en intrigerend zijn om zodoende iemand blijvend aan te trekken die hem redt met liefde.

Karakteristiek gedrag op volwassen leeftijd

Is gevoelig, empathisch, creatief, gepassioneerd, romantisch, idealistisch, maar dit hoeft hij niet altijd te uiten, het kan ook innerlijk blijven. Authenticiteit in relaties is belangrijk. Mensen zijn belangrijker dan regels. Werk moet een weerspiegeling zijn van de mens. Kan mensen in problemen langdurig ondersteunen zonder daarbij een “rol” aan te nemen, blijft authentiek en eerlijk naar zichzelf en de ander. Neigt ertoe om het ontbrekende te idealiseren en het bestaande af te breken. Voelt meer liefde voor de partner als deze ver weg is dan dichtbij. Kan traditionele keuzes die door anderen gemaakt worden sarcastisch benaderen. Is paradoxaal in relaties: neigt tot afstoten om zo de afstand te verkleinen.

Aandacht

Naar wat er ontbreekt in het leven, gevoelens van verlies. Er is altijd verlangen naar daar en dan.

Basismotivatie

Hervinden wat er ontbreekt

Waarnemingsbril

Is deze relatie, dit contact, wel authentiek genoeg? Is er voldoende diepgang, is het bijzonder genoeg?

Emotionele programma

Overgevoeligheid voor in de steek gelaten worden, voor oppervlakkigheid en het gewone

Basisaanname

Er ontbreekt iets essentieels aan de eigen persoon. Daarom ben ik niet waard om geliefd te worden.

Basisangst

In de steek gelaten worden en verlies van eigen essentiële stukken

Overlevingsstrategie

Zelf bijzonder en uniek zijn en anderen afstoten, zodat ze jou niet afstoten. Eeuwig zoeken naar de ultieme liefde, die altijd elders is. Bij het ontbreken van deze liefde is er sterke melancholie.

Paradox

Blijven zoeken naar de eeuwige liefde maakt deze liefde onvervulbaar en dit onderhoudt de melancholie die het zoeken weer versterkt

Verleiding

Authenticiteit, echtheid, oorspronkelijkheid, uniciteit

Vermijding

Het gewone, in de steek gelaten worden

Ideaal zelfbeeld

Ik ben gevoelig, authentiek en bijzonder, anders dan anderen, heb gevoel voor esthetiek

Drijvende emotionele energie

Afgunst, anderen hebben wat ik niet heb

Mentale preoccupatie

Melancholie, voortdurend verlangen naar wat er niet is

Defensiemechanisme

Introjectie, opvattingen van belangrijke anderen (opvoeders) worden in het eigen gevoelssysteem en gedachtensysteem opgenomen en als eigen beleefd